سیاست خارجی «چرچیلی» از 1945 تا کنون: تحولات ایدئولوژیک ساختار امپراتوری در مدیریت قدرت و منافع بریتانیا در دوران پسا استعماری
تا سال ۱۹۶۳ که مکمیلان از مقام خود کنارهگیری کرد، بریتانیا موفق شده بود، در راستای کمک به دفاع جهان آزاد در برابر نفوذ کمونیسم، دفاع موفقی با آمریکا به توافق برساند. بریتانیا پایگاههایی را که در جریان استقلال مستعمرات در مکانهایی مانند عدن، قبرس، جبلالطارق، هنگکنگ و سنگاپور حفظ کرده بود، با آمریکاییها برای استفاده مشترک در چارچوب ناتو (در آسیای جنوب شرقی SEATO و در خاورمیانه به اشتراک گذاشت.
روابط بریتانیا با اروپا که اکنون نزدیکتر از هر زمان دیگری است، به واسطه عضویت فعال در جامعه اقتصادی اروپا (EEC)، سیاست سوم مکمیلان که هرچند در دوران نخستوزیریاش عملی نشد اما در نهایت موفقیتآمیز بود، تحقق یافته است. اولویت اول، استقلال مستعمرات و ایجاد مشترکالمنافع مدرن بود، دوم رابطه ویژه با آمریکا و سوم ورود به جامعه اقتصادی اروپا. میتوان گفت پایههایی که در سالهای ۱۹۴۵ تا ۱۹۶۳ گذاشته شدهاند، آزمون زمان را پس دادهاند.
این موفقیت همچنین به این دلیل است که «رابطه ویژه» در دهه ۱۹۸۰ همچنان زنده مانده است. علاوه بر این، بریتانیا در دهه ۱۹۸۰ رابطه اقتصادی و سیاسی نزدیکی با کشورهای مشترکالمنافع حفظ کرده است، هرچند اختلافاتی بین کشورهای مشترکالمنافع وجود دارد؛ مثلاً درباره نحوه مقابله با رژیم آپارتاید آفریقای جنوبی. با این حال، در بیشتر مسائل توافقات چندجانبهای وجود دارد زیرا بسیاری از اعضای مشترکالمنافع از عضویت خود در این «باشگاه» بهرهمند میشوند. وجود مشترکالمنافع به هر کشور عضو وزن سیاسی بیشتری میبخشد و از لحاظ اقتصادی، اعضا از عضویت در این نهاد به واسطه استراتژی اجرا شده در عمل در طرح کلومبو در سال ۱۹۵۰، که بر تجارت و کمکهای متقابل مبتنی بود، بهرهمند میشوند.
تاریخچه استقلالطلبی، یعنی روند اعطای استقلال سیاسی به مستعمرات، را میتوان به مبارزه برای استقلال مستعمرات انگلیسی در آمریکای شمالی ردیابی کرد. پس از از دست دادن مستعمرات آمریکا، لندن تلاش کرد تا از قطع ارتباط با مهاجران در سایر نقاط جهان جلوگیری کند، ابتدا با آمادهکردن راه برای خودگردانی و سپس با اعطای وضعیت دومینیون. بدین ترتیب، امپراتوری بریتانیا تحت هدایت لندن به تدریج به مشترکالمنافع بریتانیا تبدیل شد و نهایتاً در تلاش برای حفظ منافع بریتانیا بین سالهای ۱۹۴۵ تا ۱۹۶۳ به مشترکالمنافع مدرن تغییر شکل داد. در قرن بیستم، این بدون شک بزرگترین تغییر سیاسی و دستاورد نخبگان سیاسی بریتانیا بود که به حفظ جایگاه خود کمک کرد.
پروفسور زیمرن (Zimmern) این موضوع را چنین بیان کرده است:
