۱۹۵۴: دولت محافظه‌کار بریتانیا و پایان بحرانِ ملی‌سازی شرکت نفت انگلیس–ایران.

۱۹۵۴: دولت محافظه‌کار بریتانیا و پایان بحرانِ ملی‌سازی شرکت نفت انگلیس–ایران.

در نیمه نخست سال 1952، تولید نفت خاورمیانه به میزان 15 میلیون تن افزایش یافت که دقیقاً برابر با مقدار نفت از دست‌رفته ایران بود. مجموع تولید نفت خاورمیانه از 97.1 میلیون تن در سال 1951 به 106.1 میلیون تن در سال 1952 افزایش یافت که معادل یک‌ششم تولید جهانی و پس از تولید 300 میلیون تنی ایالات متحده در رتبه دوم قرار گرفت.8

معاون مدیر امور نفتی و رئیس شرکت استاندارد اویل ایندیانا، بروس براون، گزارش داد که از میزان 660,000 بشکه نفت از دسترفته در روز، 500,000 بشکه آن از منابع آمریکایی و بریتانیایی جبران شده است. به گفته او، 200,000 بشکه در روز که معمولًا از خاورمیانه به ایالات متحده ارسال می‌شد، به اروپا منحرف گردید و تولید در ایالت‌های تگزاس و لوئیزیانا متناسب با آن افزایش یافت.9

با وجود تغییر در الگوهای تجاری و لزوم انجام اصلاحاتی در این حوزه، شرکت نفت ایران و انگلیس، به‌رغم از دست دادن بزرگترین میدانهای نفتی و اصلیترین پالایشگاه خود، از نظر مالی دچار آسیب جدی نشد؛ زیرا منابع فراوان دیگری برای تأمین نفت خام در اختیار داشت. تولید نفت کویت به طور چشم‌گیری افزایش یافت تا جایگزین نفت ایران شود.‌10

برداشت‌های اضافی از عراق انجام گرفت و تولید نفت در قطر با سرعت افزایش یافت. نفت کویت به‌ویژه به دلیل فراوانی، هزینه تولید کمتر و موقعیت جغرافیایی مطلوب، گزینه‌ای مناسب‌تر از نفت ایران محسوب می‌شد؛ زیرا تحت فشار طبیعی قابل‌توجهی قرار داشت و بدون نیاز به ایستگاه‌های پمپاژ، از طریق خطوط لوله کوتاه مستقیماً به نفتکش‌ها منتقل می‌شد.

علاوه بر اهدافی که ذکر شد، تأسیس دو کمیته بریتانیایی و آمریکایی و طرح اقدام مشترک، چارچوب‌هایی را برای خرید، وام، فروش یا تبادل نفت خام، فرآورده‌های نفتی و عوامل ترکیبی جهت توزیع در کشورهای خارجی میان شرکت‌های مشارکت‌کننده تعیین کرد. این طرح، امکان بهینه‌ترین استفاده از تأسیسات پایانه‌ای و ذخیره‌سازی، نفتکش‌ها، خطوط لوله و سایر زیرساخت‌های حمل‌ونقل را بدون در نظر گرفتن مالکیت آنها فراهم کرد تا از تکرار بی‌مورد فرآیندها، بارگیری‌های چندگانه، تخلیه‌های زائد، حمل‌ونقل متقاطع و بازگشتی و زمان‌های بی‌کار در بنادر جلوگیری شود.

This is a unique website which will require a more modern browser to work!

Please upgrade today!